Chieti
| Chieti | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Vorlage:Platzhalterbild | ||||||
| Staat | Italien | |||||
| Region | Abruzzen | |||||
| Provinz | Chieti (CH) | |||||
| Koordinaten | 42° 21′ N, 14° 10′ O
{{#coordinates:42,35|14,166666666667|primary
|
dim=10000 | globe= | name= | region=IT-CH | type=city
}} |
| Höhe | 330 m s.l.m. | |||||
| Fläche | 58 km² | |||||
| Einwohner | 48.368 (31. Dez. 2025)<ref>Bilancio demografico e popolazione residente per sesso al 31 dicembre 2025. ISTAT. (Bevölkerungsstatistiken des Istituto Nazionale di Statistica, Stand 31. Dezember 2025).</ref> | |||||
| Fraktionen | Brecciarola | |||||
| Postleitzahl | 66100 (zona alta), 66013 (zona scalo) | |||||
| Vorwahl | 0871 | |||||
| ISTAT-Nummer | 069022 | |||||
| Bezeichnung der Bewohner | Teatini, Chietini | |||||
| Schutzpatron | San Giustino | |||||
| Website | www.comune.chieti.it | |||||
Chieti (Die Seite Vorlage:IPA/styles.css hat keinen Inhalt., früher Teati, T(h)eate) ist eine Universitätsstadt in der italienischen Region Abruzzen mit 48.368 Einwohnern. Die Stadt ist Hauptstadt der Provinz Chieti und Sitz des Erzbistums Chieti-Vasto.
Geographie[Bearbeiten]
Chieti liegt 15 Kilometer von der Adria entfernt in der Nähe des Flusses Pescara auf einem engen Gebirgsrücken, der sich entlang des Flusses erstreckt.
Der Ort besteht im Wesentlichen aus der Altstadt Chieti Alta, die auf dem Berg oberhalb des Pescara-Tals liegt, und der modernen Industrieansiedlung Chieti Scalo im Tal. Über eine Schnellstraße ist Chieti mit der Hafenstadt Pescara an der Adria verbunden.
Geschichte[Bearbeiten]
Nach dem Kriegseintritt Italiens im Juni 1940 errichtete das faschistische Regime in Chieti ein Internierungslager (campo di concentramento). Es befand sich in einem ehemaligen Kindergarten im Ortszentrum. Die Insassen waren entweder „feindliche Ausländer“ oder „ausländische Juden“. Das Lager wurde am 10. November 1940 geschlossen.<ref>Carlo Spartaco Capogreco, I campi del duce. L’internamento civile nell’Italia fascista (1940–1943), Torino 2004 (Einaudi), S. 209</ref>
Sehenswürdigkeiten[Bearbeiten]
Der Stadtkern von Chieti Alta hat sein altes Aussehen bewahren können. Herausragendes Gebäude ist hier der Dom, der ursprünglich aus dem 13. Jahrhundert stammt, im Inneren aber barockisiert ist. Zudem ist auch die Prachtstraße Corso Marrucino von Bedeutung sowie das Museo Archeologico, in dem unter anderem eine 2,10 m hohe Kriegerstatue aus vorrömischer Zeit, der Krieger von Capestrano, zu sehen ist.
-
Porta Pescara
-
Campanile des Doms
-
Der Dom von innen
-
Kirche San Domenico
-
Kirche Santissima Trinità
-
Römischer Tempel
In Chieti befindet sich zudem der Hauptsitz der Universität Chieti-Pescara, der ein modernes Universitätsklinikum angeschlossen ist.
Sport[Bearbeiten]
Einige Spiele der Basketball-Europameisterschaft der Damen 2007 wurden in Chieti abgehalten.
Der örtliche Fußballverein Calcio Chieti spielt in der Saison 2022/23 in der viertklassigen Serie D. Die Heimspiele des Vereins werden im Stadio Guido Angelini ausgetragen.
Wirtschaft[Bearbeiten]
Die Sixty Group SpA, ein Modeunternehmen, bekannt durch Labels wie Energie, Miss Sixty und Killah, hat hier ihren Unternehmenssitz. In Chieti verkehrt der Oberleitungsbus Chieti.
Weinbau[Bearbeiten]
In der Gemeinde werden Reben der Sorte Montepulciano für den DOC-Wein Montepulciano d’Abruzzo angebaut.
Persönlichkeiten[Bearbeiten]
- Paul IV / Gian Pietro Carafa (1476–1559), Bischof von Chieti (1505–1518), Mitbegründer des Ordens der Theatiner (um 1524)
- Giovanni Battista Spinelli (1613–1658), Maler
- Ferdinando Galiani (1728–1787), Diplomat, Ökonom und Schriftsteller
- Giuseppe Liberali (erste Hälfte des 19. Jahrhunderts), Kapellmeister und Komponist
- Augusto Pierantoni (1840–1911), Jurist und Politiker
- Severino Di Giovanni (1901–1931), Anarchist
- Francisco Amicarelli (1905–1981), argentinischer Pianist und Musikpädagoge
- Nicolino di Camillo (1921–2015) eröffnete die erste Pizzeria in Deutschland, das Sabbie di Capri in Würzburg
- Luciano Odorisio (* 1942), Filmregisseur und Drehbuchautor
- Sergio Marchionne (1952–2018), Manager
- Monica Bacelli (* 1963), Opernsängerin
- Amedeo Pomilio (* 1967), Wasserballspieler
- Gianluca Capitano (* 1971), Bahnradsportler und zweifacher Weltmeister
- Lars Kraume (* 1973), deutscher Regisseur, Produzent und Drehbuchautor
- Alessia Barela (* 1974), Filmschauspielerin
- Stefano Mancinelli (* 1983), Basketballspieler
- Giacomo Zappacosta (* 1988), Fußballspieler
- Giulio Ciccone (* 1994), Radrennfahrer
Bevölkerungsentwicklung[Bearbeiten]
<timeline> Colors=
id:lightgrey value:gray(0.9) id:darkgrey value:gray(0.7) id:white value:rgb(1,1,1) id:darkgrey value:rgb(0.6,0.7,0.8)
ImageSize = width:555 height:373 PlotArea = left:50 bottom:50 top:30 right:30 DateFormat = x.y Period = from:0 till:60000 TimeAxis = orientation:vertical AlignBars = justify ScaleMajor = gridcolor:darkgrey increment:5000 start:0 ScaleMinor = gridcolor:lightgrey increment:1000 start:0 BackgroundColors = canvas:white
BarData=
bar:1861 text:1861 bar:1871 text:1871 bar:1881 text:1881 bar:1901 text:1901 bar:1911 text:1911 bar:1921 text:1921 bar:1931 text:1931 bar:1936 text:1936 bar:1951 text:1951 bar:1961 text:1961 bar:1971 text:1971 bar:1981 text:1981 bar:1991 text:1991 bar:2001 text:2001 bar:2011 text:2011 bar:2021 text:2021
PlotData=
color:darkgrey width:20 align:left bar:1861 from:0 till:19586 bar:1871 from:0 till:24762 bar:1881 from:0 till:22248 bar:1901 from:0 till:26343 bar:1911 from:0 till:26897 bar:1921 from:0 till:31381 bar:1931 from:0 till:33905 bar:1936 from:0 till:30266 bar:1951 from:0 till:40534 bar:1961 from:0 till:47792 bar:1971 from:0 till:51436 bar:1981 from:0 till:54927 bar:1991 from:0 till:55876 bar:2001 from:0 till:52486 bar:2011 from:0 till:51484 bar:2021 from:0 till:48666
PlotData=
bar:1861 at: 19586 fontsize:S text:19.586 shift:(-8,5) bar:1871 at: 24762 fontsize:S text:24.762 shift:(-10,5) bar:1881 at: 22248 fontsize:S text:22.248 shift:(-10,5) bar:1901 at: 26343 fontsize:S text:26.343 shift:(-10,5) bar:1911 at: 26897 fontsize:S text:26.897 shift:(-10,5) bar:1921 at: 31381 fontsize:S text:31.381 shift:(-10,5) bar:1931 at: 33905 fontsize:S text:33.905 shift:(-10,5) bar:1936 at: 30266 fontsize:S text:30.266 shift:(-10,5) bar:1951 at: 40534 fontsize:S text:40.534 shift:(-10,5) bar:1961 at: 47792 fontsize:S text:47.792 shift:(-10,5) bar:1971 at: 51436 fontsize:S text:51.436 shift:(-10,5) bar:1981 at: 54927 fontsize:S text:54.927 shift:(-10,5) bar:1991 at: 55876 fontsize:S text:55.876 shift:(-10,5) bar:2001 at: 52486 fontsize:S text:52.486 shift:(-10,5) bar:2011 at: 51484 fontsize:S text:51.484 shift:(-10,5) bar:2021 at: 48666 fontsize:S text:48.666 shift:(-10,5)
TextData=
fontsize:S pos:(20,20) text:forrás ISTAT
</timeline>
Weblinks[Bearbeiten]
- Eintrag in der Catholic Encyclopedia, Robert Appleton Company, New York 1913.
- Die Seite Vorlage:Webarchiv/styles.css hat keinen Inhalt.Infos über die Stadt Chieti und die Region ( vom 6. April 2012 im Internet Archive) (Abruzzen Online 2008)
- Otto Lehmann-Brockhaus: Abruzzen und Molise. Kunst und Geschichte. Hrsg.: Bibliotheca Hertziana. 1983 (biblhertz.it – Das Standardwerk in digitaler Neuausgabe; mit ausführlichem Ortsindex).
Einzelnachweise[Bearbeiten]
<references />
Altino | Archi | Ari | Arielli | Atessa | Bomba | Borrello | Bucchianico | Canosa Sannita | Carpineto Sinello | Carunchio | Casacanditella | Casalanguida | Casalbordino | Casalincontrada | Casoli | Castel Frentano | Castelguidone | Castiglione Messer Marino | Celenza sul Trigno | Chieti | Civitaluparella | Civitella Messer Raimondo | Colledimacine | Colledimezzo | Crecchio | Cupello | Dogliola | Fallo | Fara Filiorum Petri | Fara San Martino | Filetto | Fossacesia | Fraine | Francavilla al Mare | Fresagrandinaria | Frisa | Furci | Gamberale | Gessopalena | Gissi | Giuliano Teatino | Guardiagrele | Guilmi | Lama dei Peligni | Lanciano | Lentella | Lettopalena | Liscia | Miglianico | Montazzoli | Montebello sul Sangro | Monteferrante | Montelapiano | Montenerodomo | Monteodorisio | Mozzagrogna | Orsogna | Ortona | Paglieta | Palena | Palmoli | Palombaro | Pennadomo | Pennapiedimonte | Perano | Pietraferrazzana | Pizzoferrato | Poggiofiorito | Pollutri | Pretoro | Quadri | Rapino | Ripa Teatina | Rocca San Giovanni | Roccamontepiano | Roccascalegna | Roccaspinalveti | Roio del Sangro | Rosello | San Buono | San Giovanni Lipioni | San Giovanni Teatino | San Martino sulla Marrucina | San Salvo | San Vito Chietino | Sant’Eusanio del Sangro | Santa Maria Imbaro | Scerni | Schiavi di Abruzzo | Taranta Peligna | Tollo | Torino di Sangro | Tornareccio | Torrebruna | Torrevecchia Teatina | Torricella Peligna | Treglio | Tufillo | Vacri | Vasto | Villa Santa Maria | Villalfonsina | Villamagna
